Yazar "Bakar, Yunus Emre" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim
    Yayın
    Ceza Muhakemesi Kanunu'nda uzlaştırma ve uzlaştırmacıların pratikte yaşadığı sorunlar ve çözüm önerileri
    (İstanbul Gedik Üniversitesi, 2022) Bakar, Yunus Emre; Aygörmez, Gülsün Ayhan
    Klasik cezalandırıcı adalet sitemine bir alternatif olarak uygulamaya konulan onarıcı adalet sisteminin dünyada ki geçmişi 1970'li yıllara kadar uzanmaktadır. Onarıcı adalet sisteminin en önemli modeli olan uzlaştırma, ülkemizde ilk olarak 2006 tarihli 5560 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesiyle birlikte CMK'da yapılan değişiklikler sayesinde adalet sistemimize dâhil olmuştur. 2006 tarihinden itibaren ülkemizde uygulanmakta olan uzlaştırma için öngörülen en önemli değişiklikler ise 2016 tarihli 6763 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesiyle gerçekleştirilmiştir. TBMM adalet komisyonunda gerek iktidar gerekse de muhalefet partileri uzlaştırma kurumunun uygulanmasına yönelik yetersizlikleri tartışmakla birlikte, uzlaştırma kurumunun geleceğine yönelik önemli adımlar atmışlardır. Öyle ki, ülkemizde 10 yıllık süre zarfında uygulanan uzlaştırma kurumunun eksiklikleri tespit edilmiş olup, bu eksikliklerin giderilmesi için 6763 sayılı Kanun'da değişiklikler yapılması öngörülmüştür. Mağduru merkezinde bulunduran uzlaştırma kurumu, suç ile bozulan toplumsal düzenin yeniden ihdas edilmesini amaç edinen bir kurum olarak 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253, 254 ve 255. maddelerinde düzenlenmiştir. Uzlaştırma her ne kadar mağduru merkezinde bulundursa da işlediği suç fiili nedeniyle ortaya çıkan ihtilafların giderilmesi sürecinde bir şans elde eden faili de önemsemektedir. Uzlaştırma kurumu, zarara uğrayan mağdurun ihtiyaçlarının kısa sürede karşılanarak tatmin olmasını sağlaması yönünden mağdura; failin hatasını anlayıp bundan pişmanlık duyması neticesinde neden olduğu ihtilafın giderilmesi sürecinde faile tanıdığı bir şans yönünden faile de yarar sağlamaktadır. Bununla birlikte, bağımsız ve tarafsız bir uzlaştırmacı aracılığıyla mağdur ve fail arasındaki ihtilafların çözümlenmesi ile yargının iş yükünü azaltması yönünden yargıya yarar sağlamaktadır; kavga eden bireyler yerine barışan bireylerin varlığı sayesinde topluma yarar sağlamaktadır. Geleneksel ceza adalet sistemine bir alternatif olarak sunulmuş olan uzlaştırma, tezimizde dört bölümde incelenmektedir. Birinci bölümde, onarıcı adalet sisteminin dünyada ki tarihsel gelişimi incelenmiş olup, farklı onarıcı adalet modelleri ele alınmıştır. Yine birinci bölümde, Ceza Muhakemesi Kanunu'nda yer alan uzlaştırma; kavram, amaç ve hukuki nitelik yönlerinden değerlendirilmiştir. Bununla birlikte uzlaştırma kurumunun faydaları toplum, mağdur, fail ve adalet sistemi yönlerinden incelenmiştir. İkinci bölümde, uzlaştırmanın taraflar ve suçlar bakımından şartları ele alınmış olup, uzlaştırma kapsamına yer alan ve yer almayan suçlar ayrı ayrı incelenmiştir. Üçüncü bölümde, uzlaştırma sürecinin başından sonuna kadar ki süreçte, tüm aşamalar tek tek irdelenmiş olup, uygulamada ki bazı aksaklıklar tartışılmıştır. Yine üçüncü bölümde, uzlaştırmanın sonuçları anlatılmış olup, uzlaşmanın sağlanması ya da sağlanmaması bakımından hukuki sonuçlar değerlendirilmiştir. Dördüncü bölümde ise uzlaştırma kurumunun başrolünde yer alan ve uzlaştırma kurumunun başarısında en büyük paya sahip olan uzlaştırmacıların pratikte yaşadığı sorunlar ele alınmış olup, bu sorunlara ilişkin çözüm önerileri sunulmuştur.